Το «νεκροταφείο-φάντασμα» της Θεσσαλονίκης ζωντανεύει μέσα από το φακό του Μάρτιν Μπαρζιλάι Μια πολύ ενδιαφέρουσα έκθεση παρουσιάζεται στη χώρα μας, προβάλλοντας αρκετές από τις σκοτεινές πλευρές της ιστορίας, μεταξύ των οποίων φωτογραφικό υλικό από το κατεστραμμένο Εβραϊκό Νεκροταφείο της Θεσσαλονίκης-ένα από τα μεγαλύτερα στο χώρο των Βαλκανίων πριν το Ολοκαύτωμα.
Ο λόγος για την έκθεση με τίτλο «Δύσκολες Κληρονομιές: Ελλάδα, Κύπρος, Τουρκία». Η έκθεση φιλοξενείται στο Μέγαρο Εϋνάρδου(Αγ. Κωνσταντίνου 20 & Μενάνδρου, Αθήνα) και θα διαρκέσει έως τις 28 Νοεμβρίου, παρουσιάζοντας τόπους και μνημεία της Ελλάδας, της Κύπρου και της Τουρκίας που φέρουν το αποτύπωμα δύσκολων ιστορικών εμπειριών.
Η έκθεση περιλαμβάνει υλικό του Γάλλου φωτογράφου Μάρτιν Μπαρζιλάι που έχει ρίζες στη Θεσσαλονίκη, με ειδική αναφορά στο "νεκροταφείο-φάντασμα" της πόλης, το κατεστραμμένο εβραϊκό νεκροταφείο.
Μια καταστροφή που έρχεται να θυμίσει τη σκοτεινή σχέση του αντισημιτισμού και της ιστορίας της Θεσσαλονίκης. Το εβραϊκό νεκροταφείο καταστράφηκε το 1942 από τις ναζιστικές δυνάμεις κατοχής, με τη σύμπραξη ωστόσο της τότε ελληνικής διοίκησης.
Στο χώρο του Εβραϊκού Νεκροταφείου αναγέρθηκε αργότερα το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο της Θεσσαλονίκης, ενώ πλάκες από τα χιλιάδες μνήματα εξακολουθούν να βρίσκονται διάσπαρτα μεταξύ άλλων, στο περιμετρικό τείχος του Λευκού Πύργου, στις αυλές απλών σπιτιών στις γειτονιές Πανόραμα και Χαριλάου, δίπλα στο γήπεδο ποδοσφαίρου του Άρη, στον καθεδρικό ναό της πόλης, κατά μήκος ενός λιθόστρωτου σοκακιού πίσω από το σιδηροδρομικό σταθμό, στο Βασιλικό Θέατρο. Κάτι το οποίο αναδεικνύει και η εν λόγω έκθεση.
Για να μη λησμονηθεί το φρικτό αυτό έγκλημα, το 2014 το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και η Ισραηλιτική Κοινότητα Θεσσαλονίκης ανήγειραν αναμνηστικό μνημείο, εντός της Πανεπιστημιούπολης του ΑΠΘ. Μνημείο που δυστυχώς, όπως τόσα και τόσα άλλα που θυμίζουν την μακρόχρονη ιστορία της εβραϊκής παρουσίας στη χώρα μας, έχει γίνει επανειλημμένα στόχος βεβήλωσης και βανδαλισμών. Εδώ να αναφέρουμε ότι η καταστροφη άρχισε ηδη την δεκαετια του 1820 απο τους οθωμανους. Καποιες ταφοπλκες χρησιμοποιηθηκαν για να ενισχυθούν τα τειχη. Στην φωτογραφια που δημοσιευθηκε πριν χρονια και που φαινονται τα τειχη βλεπουμε ταφοπλακες μεσα τον τειχο. Συνεχίστηκε η καταστροφη επι οθωμανων στα τελη του 19ου αιωνα, χτισαν την παλια φιλοσιφικη σχολη οπου εκπαιδευαν οι οθωμανοι τους δημοσιους υπαλληλους τους. Το δεκεμβρη του 1942 οι πονηροι γερμανοι κατεστρεψαν ενα μερος για να αποδυναμώσουν τους εβραιους ψυχολογικα ωστε ετσι η μεταφορα τους στην Πολωνία να ηταν πιο ευκολη. Οι γερμανοι βαλαν γιουγκοσλαβους να επιβλεπουν τους έλληνες του δημου τον Δεκέμβρη του 1942. Γιατι αυτο; Επειδή οι ναζι δεν ειχαν εμπιστοσυνη στους έλληνες. Οι ελληνες το 1942 βοηθουσαν πολυ τους εβραιους στα καταναγκαστικα εργα. Τα περισσοτερα που γραφηκαν εδώ θα τα βρείτε στο ΙΜ ΜΕΜΟΡΙΑΜ του Ραββινου μολχο προς το τελος του βιβλιου. Το βιβλιο πριν χρονια ανέβηκε το στο ιντερνετ και ειναι προσβασιμο για ολους.
