Η σημερινή ομιλία του Αντώνη Σαμαρά είχε κάτι σχεδόν μεταπολιτευτικά αποχαιρετιστήριο, με την ιστορική έννοια.
Σαν να μιλούσε ένας πολιτικός που
αντιλαμβάνεται ότι η παράταξη που γνώρισε δεν υπάρχει πλέον ως συνεκτικό ιστορικό υποκείμενο αλλά ως εκλογικός μηχανισμός εξουσίας, αποκομμένος σταδιακά από την πολιτική ανθρωπολογία που τον γέννησε.Γι’ αυτό προκάλεσε τόσο υπόγεια αναστάτωση στο εσωτερικό της Νέας Δημοκρατίας.
Πίσω από τις αναφορές στην «Γαλάζια Πατρίδα», στις υποκλοπές, στα Τέμπη, στην Κάσο, στο δημογραφικό και στην αποσύνθεση της επαρχίας, πολλοί άκουσαν κάτι βαθύτερο: τη διατύπωση της υποψίας ότι το μητσοτακικό σύστημα δεν αποτελεί μια προσωρινή ιδεολογική παρέκκλιση της παράταξης αλλά την τελική της μετάλλαξη.
Και αυτό είναι εξαιρετικά βαρύ πολιτικά αφού η σημερινή κυβέρνηση δεν κατηγορείται πια απλώς για λανθασμένες επιλογές. Κατηγορείται ότι έχει μετατρέψει το ίδιο το κράτος σε μηχανισμό επικοινωνιακής διαχείρισης χωρίς ιστορική αυτοσυνείδηση. Ένα σύστημα που αντιμετωπίζει ακόμη και τις πιο πυκνές εθνικές και κοινωνικές κρίσεις σαν τεχνικά προβλήματα αφήγησης.
Σαν να αρκεί η επιδιόρθωση της εικόνας για να ανασταλεί η φθορά της πραγματικότητας.
Κι εκεί ακριβώς αρχίζει η βαθύτερη κρίση.
Όχι όταν μια εξουσία αποτυγχάνει διοικητικά, αλλά όταν χάνει την ικανότητα να αισθανθεί το πραγματικό βάρος της χώρας που κυβερνά.
Η σημερινή παρέμβαση του Σαμαρά ακούστηκε σχεδόν σαν δημόσια ομολογία ότι ένα τμήμα του ιστορικού σώματος της Νέας Δημοκρατίας δεν αναγνωρίζει πλέον τον εαυτό του μέσα σε αυτό το υβρίδιο τεχνοκρατικής αλαζονείας, οικογενειακής συγκέντρωσης ισχύος και ιδεολογικής ρευστότητας που κυβερνά σήμερα. Η Νέα Δημοκρατία του Κωνσταντίνου Καραμανλή συγκροτήθηκε ως παράταξη εθνικής αποκατάστασης, κρατικής σοβαρότητας και ιστορικής συνέχειας.
Αυτό που βλέπει πλέον ένα μεγάλο κομμάτι της βάσης της είναι κάτι διαφορετικό: ένα πολιτικό μόρφωμα που μοιάζει να διαχειρίζεται την Ελλάδα σαν μεταβαλλόμενο επικοινωνιακό project χωρίς οργανική σχέση με τις υπαρξιακές αγωνίες της κοινωνίας.
Και γι’ αυτό το πρόβλημα για το σύστημα του Κυριάκου Μητσοτάκη δεν είναι κυρίως η αντιπολίτευση.
Είναι ότι αρχίζει να διαμορφώνεται αργά αλλά οργανικά η αίσθηση πως κυβερνά χωρίς βαθιά ιστορική νομιμοποίηση στο εσωτερικό του ίδιου του ιστορικού σώματος που το έφερε στην εξουσία.
Κι αυτή είναι πάντοτε η στιγμή όπου τα πολιτικά συστήματα αρχίζουν να αποσταθεροποιούνται πραγματικά.
Όχι όταν πέφτουν τα ποσοστά τους.
Όταν αρχίζει να διαρρηγνύεται η εσωτερική τους σχέση με τη συλλογική μνήμη, την κοινωνική ταυτότητα και το αίσθημα ιστορικής συνέχειας.
Μόνο που εδώ ακριβώς αρχίζει και η προσωπική δοκιμασία του ίδιου του Σαμαρά.
Η Ιστορία σπανίως δικαιώνει εκείνους που περιγράφουν έγκαιρα την αποσύνθεση αλλά αργούν υπερβολικά να αναμετρηθούν με τις συνέπειες των ίδιων τους των διαπιστώσεων. Και πλέον το ερώτημα δεν μπορεί να αποκρύπτεται πίσω από συμβολισμούς, ομιλίες και υπαινιγμούς.
Αν πιστεύει αληθινά ότι η χώρα εισέρχεται σε περίοδο γεωπολιτικής υποχώρησης, θεσμικής εκκένωσης και πολιτισμικής αποσάθρωσης, τότε τι ακριβώς περιμένει ακόμη;
Ποιο ιστορικό γεγονός θεωρεί ότι δεν έχει ακόμη συμβεί;
Η κοινωνική απαίτηση επανίδρυσης φαίνεται πλέον να προηγείται του ίδιου του πολιτικού προσωπικού που τη διατυπώνει υπόγεια.
Κι αυτή είναι μια εξαιρετικά επικίνδυνη ιστορική ασυμμετρία. Όταν οι κοινωνίες αισθανθούν ότι το επίσημο σύστημα εξουσίας έχει αποκοπεί από την πραγματικότητα αλλά ταυτόχρονα δεν εμφανίζεται σοβαρός φορέας ανασυγκρότησης, τότε το κενό δεν παραμένει ποτέ κενό για πολύ.
Παράγει μορφές πολύ πιο άναρχες, πιο οργισμένες και λιγότερο ελέγξιμες από το ίδιο το ιστορικό σώμα που τις γέννησε. Και αυτό είναι το πραγματικό βάρος της σημερινής του σημαντικής ομιλίας: όχι ότι κατήγγειλε για άλλη μια φορά την κυβέρνηση, αλλά ότι άφησε να φανεί πως ένα ολόκληρο μεταπολιτευτικό σύστημα εξουσίας αρχίζει να πλησιάζει στα όρια της ιστορικής του εξάντλησης.
Πλησιάζει η ώρα;
https://www.facebook.com/share/v/18feDgSN6P/?mibextid=wwXIfr
.jpg)
.jpg)
