Ο πρωθυπουργός παρουσίασε την καταπολέμηση της παρανομίας ως κυβερνητική επιτυχία, την ώρα που η Ευρωπαϊκή Επιτροπή καταγράφει σοβαρές εκκρεμότητες και η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία έχει καταγγείλει εμπόδια στο έργο της – Τι είπε για την Τουρκία, την ηλεκτρική διασύνδεση και τις κάλπες.
Με την κυβέρνηση να συμπληρώνει επτά χρόνια στην εξουσία, ο Κυριάκος Μητσοτάκης εμφανίστηκε στο Greece Talks 2026 για να διακηρύξει ότι η Ελλάδα αποφάσισε επιτέλους να αντιμετωπίσει τη διαφθορά και την παρανομία. Μόνο που η εικόνα την οποία επιχείρησε να παρουσιάσει απέχει σημαντικά από όσα καταγράφονται στις εκθέσεις των ευρωπαϊκών θεσμών, αλλά και από τις υποθέσεις που εξακολουθούν να απασχολούν τη Δικαιοσύνη.
Στη συζήτησή του με τον Αντώνη Σρόιτερ, ο πρωθυπουργός υπερασπίστηκε το κυβερνητικό σύνθημα «νομιμότητα παντού», απαρίθμησε κυκλώματα που εξαρθρώθηκαν, επικαλέστηκε δισεκατομμύρια ευρώ από την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής και επέμεινε ότι η προσπάθεια είχε ξεκινήσει από το 2019.
Απέφυγε, ωστόσο, να δώσει ουσιαστικές απαντήσεις στα δύσκολα ερωτήματα που γεννά ο ίδιος ο κυβερνητικός απολογισμός. Διότι οι συλλήψεις και οι αστυνομικές επιχειρήσεις αποτελούν ασφαλώς μέρος της αντιμετώπισης του οργανωμένου εγκλήματος. Δεν αρκούν, όμως, για να πιστοποιήσουν την επιτυχία μιας κυβέρνησης στην καταπολέμηση της διαφθοράς, ιδιαίτερα όταν υπάρχουν σοβαρές ευρωπαϊκές επισημάνσεις για τη λειτουργία των θεσμών.
Η «νομιμότητα παντού» και όσα καταγράφουν οι ευρωπαϊκοί θεσμοί
«Το αυτονόητο δεν ήταν στη χώρα μας τόσο αυτονόητο», δήλωσε ο Κυριάκος Μητσοτάκης, παρουσιάζοντας τις επιχειρήσεις κατά της παραβατικότητας ως αποτέλεσμα μιας συστηματικής κυβερνητικής προσπάθειας.
Η διαπίστωση αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον εάν αντιπαραβληθεί με την έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για το Κράτος Δικαίου το 2026.
Η Κομισιόν καταγράφει περιορισμένη πρόοδο στη διαμόρφωση ενός ισχυρού απολογισμού ποινικών διώξεων και τελεσίδικων αποφάσεων για υποθέσεις διαφθοράς, συμπεριλαμβανομένης της διαφθοράς υψηλού επιπέδου. Και συνιστά στην Ελλάδα να εντείνει τις προσπάθειές της στον συγκεκριμένο τομέα.
Ακόμη σοβαρότερη είναι η παρέμβαση της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, η οποία τον Μάιο του 2026 επισήμανε ότι πρόσφατες νομοθετικές αλλαγές και αποφάσεις ελληνικών θεσμικών οργάνων είχαν δυσμενείς επιπτώσεις στην ανεξάρτητη και αποτελεσματική λειτουργία της στην Ελλάδα.
Η Ευρωπαία Γενική Εισαγγελέας έθεσε μάλιστα το ζήτημα στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, εκφράζοντας σοβαρές αμφιβολίες για την τήρηση των υποχρεώσεων συνεργασίας των ελληνικών αρχών.
Αυτές οι διαπιστώσεις δεν προέρχονται από την αντιπολίτευση. Προέρχονται από ευρωπαϊκούς θεσμούς με συγκεκριμένες αρμοδιότητες για το κράτος δικαίου και τη διερεύνηση οικονομικών εγκλημάτων.
Και δεν είναι οι μόνες.
Η υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ εξακολουθεί να αποτελεί μείζον ζήτημα για την κυβέρνηση. Τον Ιούλιο του 2026, η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία ανακοίνωσε την άσκηση διώξεων σε 22 πρόσωπα, μεταξύ των οποίων τέσσερις εν ενεργεία βουλευτές, για φερόμενη οργανωμένη απάτη με αγροτικές ενισχύσεις. Οι εμπλεκόμενοι διατηρούν, ασφαλώς, το τεκμήριο της αθωότητας.
Το γεγονός, όμως, ότι οι έρευνες αφορούν και πράξεις που φέρονται να τελέστηκαν το 2021, δηλαδή κατά την πρώτη κυβερνητική θητεία Μητσοτάκη, καθιστά αναπόφευκτο το ερώτημα για την αποτελεσματικότητα των μηχανισμών ελέγχου.
Είναι δύσκολο να παρουσιαστεί η κατάσταση ως θρίαμβος της νομιμότητας όταν η ίδια η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία έχει χρειαστεί να ερευνήσει τόσο σοβαρές υποθέσεις διαχείρισης δημόσιου χρήματος.
Επτά χρόνια στην εξουσία και η ευθύνη μετατίθεται στο παρελθόν
Η συζήτηση απέκτησε μεγαλύτερο ενδιαφέρον όταν ο Αντώνης Σρόιτερ επισήμανε ότι η κυβέρνηση αποφάσισε να αντιμετωπίσει συγκεκριμένα φαινόμενα έπειτα από επτά χρόνια διακυβέρνησης.
Ο πρωθυπουργός αντέδρασε, υποστηρίζοντας ότι η προσπάθεια είχε ξεκινήσει από την πρώτη τετραετία και εντάθηκε μετά το 2023.
«Είναι άδικο να λέτε ότι ξεκίνησε μετά από επτά χρόνια. Ξεκίνησε πριν από επτά χρόνια και τώρα βλέπουμε τα αποτελέσματα αυτής της προσπάθειας», ανέφερε.
Η απάντηση, ωστόσο, ανοίγει ένα ακόμη μεγαλύτερο ζήτημα.
Εφόσον η αντιμετώπιση της διαφθοράς αποτελεί προτεραιότητα από το 2019, η κυβέρνηση οφείλει να εξηγήσει γιατί χρειάστηκε τόσος χρόνος για να αποκαλυφθούν εκτεταμένα κυκλώματα σε κρίσιμους τομείς της οικονομίας και της δημόσιας διοίκησης.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης αναφέρθηκε στις υποθέσεις παράνομης τηλεοπτικής πρόσβασης, στην απάτη στα πρατήρια καυσίμων, στα κυκλώματα με «αχυρανθρώπους» και στις αλλαγές στις πολεοδομίες, τις αρμοδιότητες των οποίων η κυβέρνηση προωθεί προς το Κτηματολόγιο.
Οι επιχειρησιακές επιτυχίες των διωκτικών αρχών δεν αναιρούν, πάντως, την πολιτική ευθύνη για την πρόληψη της παρανομίας. Ούτε απαντούν από μόνες τους στο ερώτημα πώς μπόρεσαν να λειτουργούν επί χρόνια οι μηχανισμοί που σήμερα παρουσιάζονται ως αποκαλύψεις.
Τα 9 δισ. ευρώ: Άλλο τα εισπραχθέντα και άλλο οι προβλέψεις
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε ο πρωθυπουργός στα οικονομικά αποτελέσματα της αντιμετώπισης της φοροδιαφυγής.
«Μιλάμε για 9 δισεκατομμύρια ευρώ έσοδα παραπάνω την τετραετία», δήλωσε, συνδέοντας το ποσό με τη δυνατότητα της κυβέρνησης να χρηματοδοτεί κοινωνικές και φορολογικές παρεμβάσεις.
Υπάρχει, όμως, μία ουσιώδης λεπτομέρεια που δεν πρέπει να χαθεί μέσα στους κυβερνητικούς πανηγυρισμούς.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε ο ίδιος ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, Κωστής Χατζηδάκης, τα πρόσθετα έσοδα από τον περιορισμό της φοροδιαφυγής ανήλθαν σε 1,76 δισ. ευρώ το 2024 και 2,2 δισ. ευρώ το 2025.
Για το 2026 προβλέπονται 2,5 δισ. ευρώ και για το 2027 άλλα 2,7 δισ. ευρώ.
Με απλά λόγια, από τα περίπου 9,1 δισ. ευρώ της τετραετίας, τα 3,96 δισ. ευρώ αφορούν τα δύο ολοκληρωμένα έτη, ενώ τα υπόλοιπα 5,2 δισ. ευρώ αποτελούν εκτιμήσεις για το 2026 και το 2027.
Πρόκειται για σημαντική διάκριση. Οι προβλεπόμενες εισπράξεις δεν μπορούν να παρουσιάζονται με τον ίδιο τρόπο όπως τα ήδη καταγεγραμμένα έσοδα.
Και βεβαίως, η αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής δεν εξαντλείται στην επιβολή τεκμαρτής φορολόγησης στους ελεύθερους επαγγελματίες, την οποία ο πρωθυπουργός επικαλέστηκε ως παράδειγμα πολιτικής απόφασης με κόστος. Το κρίσιμο ζητούμενο παραμένει η ουσιαστική αντιμετώπιση της μεγάλης και οργανωμένης παρανομίας, ανεξάρτητα από την οικονομική ή πολιτική ισχύ των εμπλεκομένων.
«Δεν αποκλείω» για τα χωρικά ύδατα – Χωρίς συγκεκριμένες δεσμεύσεις για το καλώδιο
Στα ελληνοτουρκικά, ο Κυριάκος Μητσοτάκης επέλεξε υψηλούς τόνους, χωρίς όμως να αποσαφηνίσει τις επόμενες κινήσεις της Αθήνας.
Ερωτηθείς για ενδεχόμενη τουρκική πρωτοβουλία νομοθετικής κατοχύρωσης της «Γαλάζιας Πατρίδας», προειδοποίησε ότι θα υπάρξει δυναμική ελληνική αντίδραση.
Όταν ο Αντώνης Σρόιτερ τον ρώτησε εάν αυτή θα μπορούσε να περιλαμβάνει επέκταση των ελληνικών χωρικών υδάτων, ο πρωθυπουργός απάντησε αρχικά ότι δεν θα υπεισέλθει σε λεπτομέρειες. Στη συνέχεια, περιορίστηκε στο «Δεν το αποκλείω».
Πρόκειται για διατύπωση που διατηρεί ανοικτές επιλογές, χωρίς να συνιστά συγκεκριμένη πολιτική απόφαση.
Ανάλογη ήταν η εικόνα και στο ζήτημα της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου. Ο πρωθυπουργός εξέφρασε την εκτίμηση ότι το έργο θα ολοκληρωθεί χωρίς αναταράξεις και εμφανίστηκε καθησυχαστικός για το ενδεχόμενο νέας τουρκικής παρέμβασης.
Δεν έδωσε, όμως, συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα ολοκλήρωσης των επόμενων κρίσιμων εργασιών.
Η αισιοδοξία δεν υποκαθιστά την ανάγκη σαφών απαντήσεων, ιδιαίτερα για ένα έργο με τόσο μεγάλη γεωπολιτική σημασία και με προηγούμενο την ένταση στην περιοχή της Κάσου.
Αστεία για το Πάσχα, σιωπή για τον χρόνο των εκλογών
Ο πρωθυπουργός επέλεξε πιο ανάλαφρο ύφος όταν η συζήτηση έφτασε στις επόμενες εθνικές εκλογές.
Διαβεβαίωσε ότι οι πολίτες δεν χρειάζεται να αναβάλουν τα σχέδιά τους για τις διακοπές του Πάσχα και επανέλαβε ότι οι κάλπες δεν θα στηθούν στις 2 Μαΐου 2027, ημέρα του Πάσχα.
Όταν ο δημοσιογράφος τον ρώτησε για το τριήμερο του Αγίου Πνεύματος, ο Κυριάκος Μητσοτάκης απέφυγε να δώσει περισσότερες πληροφορίες.
Η επιλογή του να συντηρεί την αβεβαιότητα γύρω από τον εκλογικό σχεδιασμό μπορεί να εξυπηρετεί τις πολιτικές επιδιώξεις του Μεγάρου Μαξίμου. Δεν απαντά, ωστόσο, στο βασικό πρόβλημα που αντιμετωπίζει η κυβέρνηση.
Έπειτα από επτά χρόνια διακυβέρνησης, ο Κυριάκος Μητσοτάκης δεν κρίνεται πλέον από τις προθέσεις που ανακοινώνει, αλλά από τα αποτελέσματα και τις εκκρεμότητες που αφήνει πίσω του.
Οι αναφορές στη νομιμότητα, στις αστυνομικές επιτυχίες και στα μελλοντικά φορολογικά έσοδα δεν εξαφανίζουν τις διαπιστώσεις των ευρωπαϊκών θεσμών ούτε τις πολιτικές ευθύνες για όσα συνέβησαν στη διάρκεια της κυβερνητικής του θητείας.
Το αυτονόητο, για να χρησιμοποιήσουμε τη δική του λέξη, είναι ότι επτά χρόνια εξουσίας απαιτούν λογοδοσία. Όχι άλλη πίστωση χρόνου.
https://periodista.gr/
